Việc tháo ghế sau xe ô tô là nhu cầu thực tế của nhiều chủ xe khi cần mở rộng khoang hành lý, chuyển đổi mục đích sử dụng, hoặc thay thế ghế hỏng. Tuy nhiên, đây là thao tác kỹ thuật đòi hỏi sự chuẩn bị kỹ lưỡng, hiểu biết về cấu tạo xe và quan trọng là phải tuân thủ nghiêm ngặt các quy định pháp luật về cải tạo xe. Bài viết này sẽ cung cấp cho bạn một hướng dẫn A-Z từ A đến Z, từ lý do nên/nên không tháo, chuẩn bị dụng cụ, đến từng bước thực hiện chi tiết và những lưu ý an toàn, pháp lý không thể bỏ qua.
Có thể bạn quan tâm: Hướng Dẫn Chi Tiết Cách Tháo Cần Số Xe Ô Tô Từ A Đến Z
Có thể bạn quan tâm: Cách Chống Say Xe Ô Tô Không Cần Thuốc
Tóm Tắt Các Bước Thao Tác Chính
Dưới đây là 6 bước cốt lõi bạn cần thực hiện một cách tuần tự và cẩn thận:
- Chuẩn bị dụng cụ và an toàn: Ngắt ắc quy, chuẩn bị đầy đủ cờ lê, tua vít, găng tay, kính bảo hộ.
- Tháo các chi tiết liên quan trực tiếp: Gỡ dây đai an toàn và các ốp nhựa che phía dưới ghế.
- Tháo các bu-lông cố định ghế vào sàn: Sử dụng dụng cụ phù hợp, có thể cần xịt chất tháo rỉ nếu bu-lông bị ăn mòn.
- Nhấc và di chuyển ghế: Nhẹ nhàng lay ghế để tách khỏi ray trượt, sau đó bế ghế ra khỏi khoang xe.
- Vệ sinh và xử lý khu vực sàn: Hút bụi, lau chùi sàn xe và che chắn các đầu nối điện nếu có.
- Xử lý thủ tục pháp lý (nếu cần): Nếu thay đổi cấu trúc xe, phải thực hiện thủ tục cải tạo và đăng kiểm lại.
Có thể bạn quan tâm: Thuế Đường Bộ Xe Ô Tô: Hướng Dẫn Toàn Diện Về Mức Phí, Thời Gian & Thủ Tục Nộp
Khi Nào Nên Tháo Ghế Sau? Phân Tích Lợi Ích và Rủi Ro
Trước khi lao vào thao tác, bạn cần đánh giá kỹ lưỡng xem việc tháo ghế có thực sự cần thiết và phù hợp với nhu cầu của mình hay không.
Mở Rộng Không Gian Hàng Lý Tối Đa
Đây là lý do phổ biến nhất. Xe 5-7 chỗ khi giữ nguyên 3 hàng ghế, khoang hành lý từ cửa sau đến cốp thường bị hạn chế. Việc tháo hàng ghế thứ ba (hoặc cả hàng thứ hai trên một số dòng xe) sẽ tạo ra một không gian liền mạch, rất thuận tiện cho việc chở đồ cồng kềnh như vali du lịch dài ngày, thiết bị thể thao (xe đạp, máy lặn), hoặc hàng hóa kinh doanh nhỏ lẻ. Tuy nhiên, hãy luôn nhớ rằng bạn sẽ mất hoàn toàn khả năng chở người ở hàng ghế đó.
Chuyển Đổi Mục Đích Sử Dụng Xe
Một số chủ xe có nhu cầu chuyên biệt có thể tận dụng việc tháo ghế để biến chiếc xe gia đình thành phương tiện đa năng. Ví dụ: xe chở thú cưng (cần lót sàn chuyên dụng, lắp thanh ray cố định lồng), xe giao hàng nhỏ, hoặc thậm chí là xe cắm trại di động với hệ thống giường gập. Trong các trường hợp này, việc tháo ghế chỉ là bước đầu tiên, bạn sẽ cần đầu tư thêm nhiều phụ kiện nội thất chuyên dụng và bắt buộc phải thông báo, được cấp phép cải tạo xe tại cơ quan đăng kiểm.
Thay Thế Ghế Đã Hỏng Nặng
Ghế ô tô là bộ phận chịu tải và ma sát lớn. Sau nhiều năm sử dụng, khung ghế có thể bị gãy, xẹp lún, hoặc bọc da/màu bị rách, bong tróc không thể sửa chữa. Trong khi chi phí thay ghế zin mới có thể rất cao, tháo bỏ ghế hỏng để dọn sạch không gian hoặc thay bằng ghế aftermarket (ghế độ) chất lượng tốt hơn là một giải pháp khả thi. Tuy nhiên, ghế thay thế phải đảm bảo tiêu chuẩn an toàn và được lắp đặt chắc chắn.
Những Rủi Ro và Lưu Ý Quan Trọng
- Giá trị xe khi bán lại: Việc tháo bỏ hàng ghế gốc có thể khiến giá trị bán lại của xe giảm, vì đa số người mua xe cũ ưu tiên xe còn nguyên bản, đầy đủ. Nếu bạn đã thực hiện cải tạo chuyên nghiệp, sạch sẽ và có đầy đủ giấy tờ đăng kiểm, mức độ ảnh hưởng sẽ giảm đi.
- Ảnh hưởng đến an toàn: Hàng ghế sau đóng vai trò quan trọng trong hệ thống túi khí (túi khí curtain/bên hông) và là lớp đệm hấp thụ năng lượng trong va chạm từ phía sau. Việc tháo ghế có thể làm giảm hiệu quả bảo vệ này. Bạn cần đánh giá kỹ cấu trúc của xe mình.
- Thay đổi trọng tâm: Xe thiếu hàng ghế sau sẽ có trọng tâm dịch chuyển về phía sau, đặc biệt khi chở hàng nặng. Bạn phải đảm bảo hàng hóa được cố định chắc chắn, phân bố đều và không được che khuất tầm nhìn của tài xế qua kính hậu.
Có thể bạn quan tâm: Thuế Xe Ô Tô Ở Campuchia: Bảng Thuế Chi Tiết & Hướng Dẫn Tính Toán
Chuẩn Bị Kỹ Lưỡng: Dụng Cụ, Thiết Bị và Không Gian
Sự thành công của thao tác phụ thuộc 80% vào khâu chuẩn bị. Đừng bao giờ bỏ qua bước này.
Bộ Dụng Cụ Cơ Bản & Không Thể Thiếu
- Bộ cờ lê/mỏ lết: Có đa dạng kích thước (phổ biến 10mm, 13mm, 17mm). Nên đầu tư bộ cờ lê đa năng hoặc tua vít có thể thay đầu, vì kích cỡ bu-lông trên từng dòng xe có thể khác biệt.
- Tua vít: Loại dẹt (cánh dài) để tháo ốc vít ốp nhựa; loại 4 cạnh (cross) cho các ốc vít ốp kim loại.
- Cần siết lực (súng xiết): Dụng cụ “bảo bối” giúp tăng lực đòn bẩy, tháo bu-lông chắc chắn, đặc biệt với các bu-lông đã bị rỉ sét lâu năm.
- Dung dịch tháo rỉ (WD-40 hoặc tương đương): Quan trọng với các xe đã qua vài năm sử dụng. Xịt trước 5-10 phút để hóa tan gỉ sét.
- Đèn pin/đèn soi tai: Để quan sát rõ các vị trí khuất dưới ghế, trong khe ray.
- Bục/ghế đẩy: Giúp bạn với tới các vị trí cao một cách thoải mái, an toàn, tránh ngã hoặc kiễng chân mất thăng bằng.
- Túi đựng ốc vít/bu-lông: Các túi nhỏ có ngăn phân loại hoặc hộp kim loại. Gắn thẻ hoặc đánh dấu rõ ràng vị trí của từng loại ốc vít để lắp lại dễ dàng.
Trang Bị Bảo Hộ Cá Nhân
- Găng tay làm việc: Bảo vệ tay khỏi vết xước, dầu mỡ và bụi bẩn.
- Kính bảo hộ: Ngăn các mảnh vụn nhỏ, bụi bắn vào mắt khi thao tác.
- Giày/đồ bảo hộ chân: Giày có mũi thép hoặc giày thể thao chắc chắn để tránh va chạm khi di chuyển ghế nặng.
Chuẩn Bị Không Gian Làm Việc
- Chọn địa điểm: Gara, sân nhà phẳng, thoáng mát, có đủ ánh sáng. Tránh nơi có gió lớn hoặc mưa.
- Lót nền: Dùng thảm cũ, bìa carton, hoặc vải bạt dưới khu vực thao tác để dễ dàng thu dọn ốc vít, bảo vệ sàn nhà và lót ghế khi đặt xuống.
- Sắp xếp dụng cụ: Đặt dụng cụ gần tầm tay theo thứ tự sử dụng. Không nên để tất cả lộn xộn.
Hướng Dẫn Chi Tiết Từng Bước Tháo Ghế Sau
Bước 1: Ngắt Kết Nối Ắc Quy – Bước An Toàn Tuyệt Đối
Đây là bước BẮT BUỘC và quan trọng nhất, không được bỏ qua. Nhiều hệ thống trên ghế sau như túi khí bên hông (side curtain airbag), hệ thống sưởi, quạt gió, hay cảm biến ghế đều được cấp điện từ ắc quy. Việc đột ngột ngắt điện có thể gây chập mạch hoặc kích hoạt túi khí một cách không mong muốn.
Cách thực hiện:
- Đỗ xe ở nơi an toàn, tắt máy, rút chìa khóa.
- Mở capo, tìm vị trí ắc quy (thường ở khoang động cơ, một góc).
- Tháo dây cọc âm (có ký hiệu “-” hoặc màu đen) trước tiên. Dùng cờ lê phù hợp, siết chắc và vặn ngược chiều kim đồng hồ.
- Sau đó mới tháo dây cọc dương (ký hiệu “+” hoặc màu đỏ).
- Lưu ý an toàn: Sau khi tháo, đặt cả hai dây cáp ra một bên, tránh chúng chạm vào nhau hoặc chạm vào bất kỳ bộ phận kim loại nào của xe. Có thể quấn đầu dây cáp bằng giẻ hoặc băng dính cách điện để đảm bảo tuyệt đối.
Bước 2: Tháo Dây Đai An Toàn và Các Ốp Che
Ghế sau thường có ít nhất 2 dây đai an toàn (ở 2 bên). Chúng thường được cố định vào khung ghế hoặc thân xe qua các ốc vít hoặc bu-lông.
- Kéo dây đai ra hết cỡ, tìm điểm gắn nối.
- Dùng tua vít phù hợp (thường là tua vít dẹt) tháo các ốc vít giữ hốc dây đai.
- Nhẹ nhàng rút dây đai ra khỏi khe dẫn hướng. Cuộn gọn dây đai lại và cất vào nơi an toàn.
- Tiếp theo, tìm và tháo tất cả các ốp nhựa (nắp che) phía dưới ghế. Chúng thường được giữ bằng các ốc vít nhỏ hoặc kẹp nhựa. Dùng tua vít có bọc giẻ mềm ở đầu để “khoan” hoặc “lách” nhẹ, tránh làm nứt, vỡ ốp nhựa. Ghi nhớ vị trí của từng ốp để lắp lại sau.
Bước 3: Tháo Các Bu-lông Cố Định Ghế Vào Sàn Xe
Đây là bước đòi hỏi nhiều sức và sự kiên nhẫn nhất. Ghế được cố định vào sàn xe thông qua 4 điểm (2 điểm phía trước trên ray trượt, 2 điểm phía sau cố định chặt). Kích thước bu-lông thường là 13mm, 17mm.
Lưu ý kỹ thuật quan trọng:
- Xịt chất tháo rỉ: Nếu xe đã cũ, bu-lông có thể bị “ăn mòn” vào sàn. Hãy xịt WD-40 hoặc chất tương tự vào khe ren của bu-lông, chờ 5-10 phút cho dung dịch thấm sâu.
- Đánh dấu vị trí: Trước khi tháo, dùng bút dạ, bút bi đánh dấu trực tiếp lên sàn xe và/hoặc lên khung ghế để biết chính xác vị trí của từng bu-lông. Điều này cực kỳ quan trọng khi bạn lắp lại ghế sau.
- Sử dụng dụng cụ “ôm khít”: Đảm bảo đầu cờ lê hoặc đầu tuýp vừa vặn hoàn toàn với bu-lông. Nếu không, bu-lông sẽ bị tròn cạnh và rất khó tháo.
- Tăng lực đòn bẩy: Nếu bu-lông quá chặt, hãy dùng một đoạn ống tuýp (ống lấy lực) chèn vào tay cầm cờ lê để tăng lực xoắn.
- Thao tác: Vặn ngược chiều kim đồng hồ. Tháo lần lượt từng bu-lông, cho vào túi đựng đã chuẩn bị. Không tháo hết một lần 4 bu-lông rồi mới nhấc ghế. Nên tháo lệch (ví dụ: tháo 2 bu-lông phía trước, sau đó tháo 1 bu-lông sau, rồi mới tháo bu-lông còn lại) để ghế vẫn có chút liên kết, không đột ngột rơi xuống gây va chạm mạnh.
Bước 4: Nhấc Ghế Ra Khỏi Xe
Sau khi tháo hết bu-lông, ghế sẽ chỉ còn nằm trên các ray trượt (nếu có) hoặc tách hoàn toàn.
- Kiểm tra: Lay nhẹ ghế theo các hướng (trước-sau, trái-phải) để đảm bảo nó đã tách hoàn toàn khỏi sàn.
- Hỗ trợ: Ghế ô tô rất nặng (có thể từ 20kg đến trên 40kg tùy loại). Tuyệt đối không tự ý nhấc một mình nếu bạn không đủ sức. Hãy nhờ ít nhất một người nữa hỗ trợ.
- Cách bế: Nắm chặt vào các phần khung kim loại chắc chắn của ghế (thường ở hai bên hông, dưới đệm ngồi). Tuyệt đối tránh nắm vào bọc da, tựa lưng mềm vì dễ bị rách, xẹp.
- Di chuyển: Nhấc ghế lên một cách từ từ, đồng đều. Khi đã ra khỏi cửa sau, đặt nhẹ nhàng ghế lên mặt phẳng phẳng (sàn nhà có thảm, khay xe tải…). Nếu có người hỗ trợ, một người nâng phía trước, một người nâng phía sau.
Bước 5: Vệ Sinh và Xử Lý Khu Vực Sàn Xe
Khoảng trống sau khi tháo ghế là cơ hội để bạn vệ sinh sâu.
- Hút bụi: Dùng máy hút bụi ô tô (nếu có) hoặc chổi lông để quét hết toàn bộ bụi bẩn, cát sạn, tóc, thức ăn vương vãi trong các khe ray trượt và góc sàn.
- Lau chùi: Dùng khăn ẩm (không quá ướt) cùng dung dịch vệ sinh nội thất chuyên dụng để lau sạch. Chú ý các khe hở, nơi khó tiếp cận.
- Bảo vệ các đầu nối điện (nếu có): Một số xe có dây điện cho hệ thống đèn đọc sách, ổ cắm, hoặc cảm biến ghế. Nếu các đầu nối này bị hở, hãy dùng băng dính cách điện (băng dính điện) để bịt kín, tránh ẩm, bụi hoặc chuột cắn.
Những Lưu Ý Quan Trọng Về Pháp Lý và An Toàn
Thủ Tục Đăng Kiểm và Cải Tạo Xe
Theo quy định hiện hành tại Việt Nam (dựa trên Thông tư 87/2026/TT-BGTVT và các văn bản hướng dẫn), việc tháo bỏ hàng ghế được xem là một hình thức thay đổi kết cấu của xe.
- Bắt buộc phải thông báo và được cấp phép cải tạo. Bạn cần mang xe đến trung tâm đăng kiểm có thẩm quyền.
- Hồ sơ cần chuẩn bị:
- Đơn đề nghị cải tạo xe (theo mẫu của cơ quan đăng kiểm).
- Giấy đăng ký xe (bản chính hoặc bản sao có chứng thực).
- Giấy chứng nhận an toàn kỹ thuật và bảo vệ môi trường (nếu có).
- Quy trình:
- Nộp hồ sơ, đóng phí cải tạo.
- Cán bộ đăng kiểm kiểm tra thực tế xe, xác nhận việc tháo ghế.
- Nếu được chấp thuận, họ sẽ cập nhật số lượng chỗ ngồi trên Giấy chứng nhận đăng kiểm xe và thay đổi tem dán cửa xe (nếu có tem về số chỗ).
- Bạn nhận lại giấy tờ đã được cập nhật.
- Hậu quả nếu không làm: Việc vận hành xe đã thay đổi kết cấu nhưng chưa được cấp phép là vi phạm pháp luật. Bạn có thể bị phạt hành chính, tịch thu giấy phép lái xe theo Nghị định 100/2026/NĐ-CP và trong trường hợp xảy ra tai nạn, việc bồi thường có thể gặp nhiều rủi ro pháp lý.
Ảnh Hưởng Đến Hệ Thống An Toàn
- Túi khí bên hông (Curtain Airbag): Nhiều xe có túi khí này được thiết kế để bảo vệ hành khách ở cả hàng ghế thứ ba. Việc tháo ghế có thể làm hỏng hoặc vô hiệu hóa hệ thống túi khí này, dẫn đến nguy cơ chấn thương đầu và cổ cao hơn trong va chạm bên.
- Tải trọng và trọng tâm: Hãy luôn cân nhắc việc chở hàng. Hàng hóa phải được cố định chắc chắn bằng dây đai, thanh ray hoặc khung lưới. Tránh chở hàng quá nặng tập trung ở một điểm, gây lún sàn hoặc thay đổi trọng tâm xe đột ngột khi vào cua hoặc phanh gấp.
- Tầm nhìn: Tuyệt đối không để hàng hóa chất cao che khuất hoàn toàn kính hậu. Điều này là trái với luật giao thông và cực kỳ nguy hiểm.
Làm Gì Sau Khi Đã Tháo Ghế? Các Phương Án Tối Ưu
Sau khi tháo ghế, bạn có nhiều lựa chọn để tối ưu hóa không gian và công năng của chiếc xe.
1. Sử Dụng Trực tiếp Như Khoang Hành Lý Rộng
- Ưu điểm: Đơn giản, nhanh chóng, không tốn chi phí.
- Gợi ý tối ưu: Lót một tấm thảm cao su/đệm cao su chuyên dụng lên sàn. Nó sẽ bảo vệ sàn xe khỏi trầy xước, bám bẩn, tăng độ ma sát giúp hàng hóa không trượt, và dễ lau chùi. Có thể lắp thêm móc cài hàng dọc theo thành khoang để cố định túi, thùng carton.
2. Lắp Ghế Thay Thế Mới
Nếu bạn vẫn cần khả năng chở người nhưng muốn thay ghế cũ hỏng hoặc nâng cấp:
- Ghế zin chính hãng: Lựa chọn tốt nhất về độ an toàn và độ vừa vặn. Tìm mua từ đại lý ủy quyền hoặc gara uy tín có nguồn gốc rõ ràng.
- Ghế aftermarket (ghế độ): Có nhiều kiểu dáng, chất liệu (da thật, da công nghiệp, nỉ, vải thể thao) và mức giá. Khi chọn, ưu tiên các thương hiệu có chứng nhận an toàn (ví dụ: ADR, ECE), có khung ghế bằng thép chắc chắn, và đã được kiểm định. Tránh các ghế giá rẻ không rõ nguồn gốc.
3. Độ Chuyên Dụng Cho Nhu Cầu Đặc Thù
- Xe kinh doanh vận tải nhỏ (giao hàng, chở hàng): Lắp sàn gỗ công nghiệp dày, chịu lực tốt. Lắp thêm thanh ray nhôm dọc theo hai bên và móc cài hàng để có thể cố định bất kỳ loại hàng hóa nào một cách nhanh chóng.
- Xe cắm trại/du lịch phượt: Có thể lắp giường gập 2 tầng, hệ thống đèn LED chiếu sáng, ổ cắm điện 12V/220V, tủ đựng đồ, thậm chí là tủ lạnh mini 12V. Tất cả cần được lắp đặt cố định chắc chắn và cách điện an toàn.
Câu Hỏi Thường Gặp (FAQ)
1. Tháo ghế sau có bắt buộc phải đăng kiểm lại không?
Có. Nếu việc tháo ghế làm thay đổi số chỗ ngồi được ghi trên giấy đăng ký xe (ví dụ: từ 5 chỗ thành 2 chỗ), bạn bắt buộc phải thực hiện thủ tục cải tạo và đăng kiểm lại để cập nhật giấy tờ. Nếu chỉ tháo tạm thời, sau đó lắp lại ngay, bạn có thể không cần làm, nhưng nếu muốn giữ xe trong trạng thái đó lâu dài, thủ tục là bắt buộc.
2. Tôi có thể tự tháo và tự lắp lại ghế không?
Về mặt kỹ thuật, có thể nếu bạn có đủ dụng cụ, kiến thức và sức khỏe. Tuy nhiên, về mặt pháp lý, bạn bắt buộc phải có giấy tờ đăng kiểm đã được cải tạo nếu thay đổi cấu trúc. Việc tự lắp lại mà không thông báo cho đăng kiểm là vi phạm. Nếu không tự tin, hãy nhờ thợ gara chuyên nghiệp, họ sẽ đảm bảo thao tác đúng kỹ thuật và có thể hỗ trợ bạn trong thủ tục.
3. Chi phí tháo ghế và làm thủ tục đăng kiểm là bao nhiêu?
- Tháo ghế (nếu nhờ gara): Khoảng 300.000 – 800.000 VNĐ tùy dòng xe, độ phức tạp (xe có hệ thống điện đầy đủ hay không) và địa phương.
- Phí cải tạo và đăng kiểm: Khoảng 100.000 – 300.000 VNĐ (bao gồm phí cải tạo và phí kiểm định lần đầu sau cải tạo). Giá có thể thay đổi theo từng trung tâm đăng kiểm và từng địa phương.
4. Sau khi tháo ghế, tôi có cần thông báo cho công ty bảo hiểm không?
Rất nên thông báo. Việc thay đổi cấu trúc xe (giảm số chỗ ngồi) có thể ảnh hưởng đến phạm vi bảo hiểm. Một số công ty có thể yêu cầu bạn điều chỉnh hợp đồng, phí bảo hiểm, hoặc có thể loại trừ một số rủi ro liên quan đến việc chở hàng. Hãy liên hệ trực tiếp với đại lý bảo hiểm của bạn để được tư vấn rõ ràng.
Lời Kết
Tháo ghế sau xe ô tô không chỉ là thao tác cơ học đơn thuần, mà là một quyết định kỹ thuật có thể tác động đến an toàn, pháp lý và giá trị xe của bạn. Hy vọng với hướng dẫn chi tiết từ khâu chuẩn bị dụng cụ, các bước tháo gỡ cụ thể, đến những lưu ý quan trọng về đăng kiểm và an toàn, bạn đã có một cái nhìn toàn diện và đủ tự tin để thực hiện hoặc giám sát quá trình này một cách chính xác.
Luôn ghi nhớ nguyên tắc an toàn trên hết: ngắt ắc quy, dùng dụng cụ đúng kích cỡ, có người hỗ trợ khi di chuyển ghế nặng. Về mặt pháp lý, hãy nghiêm túc thực hiện thủ tục cải tạo xe. Để tìm hiểu thêm về các dịch vụ bảo dưỡng, nâng cấp và phụ kiện ô tô chất lượng cao, bạn có thể truy cập peugeotninhbinh3s.vn – nơi cung cấp những giải pháp và thông tin hữu ích cho cộng đồng người dùng xe hơi, được biên tập bởi đội ngũ am hiểu chuyên sâu.